{"id":3617,"date":"2026-10-27T09:30:00","date_gmt":"2026-10-27T09:30:00","guid":{"rendered":"https:\/\/potenting.com\/az\/blog\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\/"},"modified":"2026-10-27T09:53:39","modified_gmt":"2026-10-27T09:53:39","slug":"what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters-az","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/potenting.com\/az\/blog\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\/","title":{"rendered":"Ke\u015fl\u0259m\u0259 n\u0259dir? Nec\u0259 i\u015fl\u0259yir v\u0259 niy\u0259 vacibdir?"},"content":{"rendered":"\t\t<div data-elementor-type=\"wp-post\" data-elementor-id=\"3617\" class=\"elementor elementor-3617\" data-elementor-post-type=\"post\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-9ef0e68 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"9ef0e68\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-d5c5c70 elementor-toc--minimized-on-tablet elementor-widget elementor-widget-table-of-contents\" data-id=\"d5c5c70\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-settings=\"{&quot;exclude_headings_by_selector&quot;:[],&quot;no_headings_message&quot;:&quot;Bu s\\u0259hif\\u0259d\\u0259 ba\\u015fl\\u0131q tap\\u0131lmad\\u0131.&quot;,&quot;headings_by_tags&quot;:[&quot;h2&quot;,&quot;h3&quot;,&quot;h4&quot;,&quot;h5&quot;,&quot;h6&quot;],&quot;marker_view&quot;:&quot;numbers&quot;,&quot;minimize_box&quot;:&quot;yes&quot;,&quot;minimized_on&quot;:&quot;tablet&quot;,&quot;hierarchical_view&quot;:&quot;yes&quot;,&quot;min_height&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;min_height_tablet&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;min_height_mobile&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]}}\" data-widget_type=\"table-of-contents.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-toc__header\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-toc__header-title\">\n\t\t\t\tM\u00fcnd\u0259ricat\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-toc__toggle-button elementor-toc__toggle-button--expand\" role=\"button\" tabindex=\"0\" aria-controls=\"elementor-toc__d5c5c70\" aria-expanded=\"true\" aria-label=\"Open table of contents\"><svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-fas-chevron-down\" viewBox=\"0 0 448 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M207.029 381.476L12.686 187.132c-9.373-9.373-9.373-24.569 0-33.941l22.667-22.667c9.357-9.357 24.522-9.375 33.901-.04L224 284.505l154.745-154.021c9.379-9.335 24.544-9.317 33.901.04l22.667 22.667c9.373 9.373 9.373 24.569 0 33.941L240.971 381.476c-9.373 9.372-24.569 9.372-33.942 0z\"><\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-toc__toggle-button elementor-toc__toggle-button--collapse\" role=\"button\" tabindex=\"0\" aria-controls=\"elementor-toc__d5c5c70\" aria-expanded=\"true\" aria-label=\"Close table of contents\"><svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-fas-chevron-up\" viewBox=\"0 0 448 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M240.971 130.524l194.343 194.343c9.373 9.373 9.373 24.569 0 33.941l-22.667 22.667c-9.357 9.357-24.522 9.375-33.901.04L224 227.495 69.255 381.516c-9.379 9.335-24.544 9.317-33.901-.04l-22.667-22.667c-9.373-9.373-9.373-24.569 0-33.941L207.03 130.525c9.372-9.373 24.568-9.373 33.941-.001z\"><\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div id=\"elementor-toc__d5c5c70\" class=\"elementor-toc__body\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-toc__spinner-container\">\n\t\t\t\t<svg class=\"elementor-toc__spinner eicon-animation-spin e-font-icon-svg e-eicon-loading\" aria-hidden=\"true\" viewBox=\"0 0 1000 1000\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M500 975V858C696 858 858 696 858 500S696 142 500 142 142 304 142 500H25C25 237 238 25 500 25S975 237 975 500 763 975 500 975Z\"><\/path><\/svg>\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-917074d e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"917074d\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-21f2763 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"21f2763\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>T\u0259s\u0259vv\u00fcr edin ki, h\u0259r d\u0259f\u0259 bir sayta daxil oldu\u011funuzda o, \u015f\u0259kill\u0259ri y\u00fckl\u0259m\u0259k, s\u0259hif\u0259l\u0259ri g\u00f6st\u0259rm\u0259k v\u0259 ya m\u0259lumat\u0131 \u0259ld\u0259 etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn b\u00fct\u00fcn veril\u0259nl\u0259ri s\u0131f\u0131rdan emal etm\u0259li olur. Bu, t\u0259kc\u0259 cavab m\u00fcdd\u0259tini art\u0131rm\u0131r, h\u0259m d\u0259 server\u0259 v\u0259 sistem resurslar\u0131na \u0259lav\u0259 y\u00fck d\u00fc\u015f\u00fcr. M\u0259hz burada ke\u015fl\u0259m\u0259 k\u00f6m\u0259y\u0259 g\u0259lir. Tez-tez m\u00fcraci\u0259t olunan veril\u0259nl\u0259ri daha s\u00fcr\u0259tli yadda\u015fda saxlamaqla ke\u015fl\u0259m\u0259 veril\u0259nl\u0259r\u0259 giri\u015f m\u00fcdd\u0259tini azalda v\u0259 sistemin performans\u0131n\u0131 yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131ra bil\u0259r. B\u0259s ke\u015fl\u0259m\u0259 nec\u0259 i\u015fl\u0259yir, hans\u0131 n\u00f6vl\u0259ri var v\u0259 ondan istifad\u0259 zaman\u0131 hans\u0131 \u00e7\u0259tinlikl\u0259r yarana bil\u0259r?<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3cda91c e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"3cda91c\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-641c43c elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"641c43c\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h2>Ke\u015fl\u0259m\u0259 n\u0259dir?<\/h2><p>Ke\u015fl\u0259m\u0259 tez-tez istifad\u0259 olunan veril\u0259nl\u0259rin x\u00fcsusi bir yadda\u015fda saxlanmas\u0131 prosesidir. F\u0259rz ed\u0259k ki, bir ne\u00e7\u0259 d\u0259qiq\u0259d\u0259n bir m\u00fc\u0259yy\u0259n t\u0259tbiq\u0259 v\u0259 ya veril\u0259n\u0259 m\u00fcraci\u0259t etm\u0259lisiniz. Bu veril\u0259nl\u0259r\u0259 tez-tez m\u00fcraci\u0259t olundu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259r istifad\u0259d\u0259 yenid\u0259n \u0259ld\u0259 edilm\u0259m\u0259si m\u0259qs\u0259dil\u0259 onlar ke\u015f adlanan yerd\u0259 saxlan\u0131l\u0131r. Ke\u015fl\u0259m\u0259d\u0259n istifad\u0259nin bir \u00e7ox s\u0259b\u0259bi var, lakin \u0259n vacibi veril\u0259nl\u0259r\u0259 giri\u015f m\u00fcdd\u0259tini azaltmaqd\u0131r.<\/p><p>S\u0259rt diskl\u0259rin s\u00fcr\u0259ti a\u015fa\u011f\u0131d\u0131r v\u0259 h\u0259tta \u0259n s\u00fcr\u0259tlil\u0259ri bel\u0259 RAM v\u0259 prosessorun s\u00fcr\u0259tin\u0259 \u00e7ata bilmir. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n onlardan veril\u0259nl\u0259ri \u0259ld\u0259 etm\u0259k vaxt apar\u0131r. Ke\u015f yadda\u015f is\u0259 f\u0259rqlidir, \u00e7\u00fcnki o, y\u00fcks\u0259ks\u00fcr\u0259tli yadda\u015f n\u00f6v\u00fcd\u00fcr. Bu yadda\u015f n\u00f6v\u00fcn\u00fcn tutumu m\u0259hduddur v\u0259 yaln\u0131z tez-tez m\u00fcraci\u0259t olunan veril\u0259nl\u0259ri saxlaya bilir.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-35dac7d e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"35dac7d\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6af3baa elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"6af3baa\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h2>Ke\u015fl\u0259m\u0259nin n\u00f6vl\u0259ri<\/h2><p>Bu b\u00f6lm\u0259d\u0259 ke\u015fl\u0259m\u0259nin m\u00fcxt\u0259lif n\u00f6vl\u0259rini v\u0259 onlar\u0131n t\u0259tbiq sah\u0259l\u0259rini n\u0259z\u0259rd\u0259n ke\u00e7ir\u0259c\u0259yik.<\/p><ul><li><h3>M\u00fc\u015ft\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259 ke\u015fl\u0259m\u0259<\/h3>Bu \u00fcsulda veril\u0259nl\u0259r m\u00fc\u015ft\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259, ad\u0259t\u0259n veb-brauzerd\u0259 saxlan\u0131l\u0131r. Brauzer veb-s\u0259hif\u0259l\u0259rin v\u0259 \u015f\u0259kill\u0259r kimi resurslar\u0131n n\u00fcsx\u0259l\u0259rini \u00f6z ke\u015find\u0259 saxlaya bilir ki, sonrak\u0131 ziyar\u0259tl\u0259rd\u0259 onlar serverd\u0259n yenid\u0259n \u0259ld\u0259 edilm\u0259d\u0259n g\u00f6st\u0259rilsin. M\u0259s\u0259l\u0259n, s\u0259hif\u0259nin sonuncu d\u0259f\u0259 n\u0259 vaxt d\u0259yi\u015fdirildiyini yoxlamaqla brauzer ke\u015fd\u0259ki versiyan\u0131n h\u0259l\u0259 d\u0259 etibarl\u0131 olub-olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259n ed\u0259 bil\u0259r.<\/li><li><h3>Server t\u0259r\u0259find\u0259 ke\u015fl\u0259m\u0259<\/h3>Bu \u00fcsulda sor\u011fulara daha tez cavab verm\u0259k, server v\u0259 \u015f\u0259b\u0259k\u0259 \u00fcz\u0259rind\u0259ki y\u00fck\u00fc azaltmaq \u00fc\u00e7\u00fcn veril\u0259nl\u0259r server t\u0259r\u0259find\u0259 saxlan\u0131l\u0131r. Buna n\u00fcmun\u0259 olaraq ke\u015fl\u0259yici proksi serverd\u0259n istifad\u0259ni g\u00f6st\u0259rm\u0259k olar: o, sor\u011fulanan m\u0259zmunu saxlay\u0131r v\u0259 laz\u0131m olduqda eyni m\u0259zmunu dig\u0259r istifad\u0259\u00e7il\u0259r\u0259 t\u0259qdim edir. IBM WebSphere Application Server-d\u0259ki DynaCache d\u0259 server t\u0259r\u0259find\u0259 ke\u015fl\u0259m\u0259 mexanizminin ba\u015fqa bir n\u00fcmun\u0259sidir.<\/li><li><h3>Tam s\u0259hif\u0259 ke\u015fl\u0259m\u0259si<\/h3>Bu \u00fcsulda haz\u0131r \u015f\u0259kl\u0259 sal\u0131nm\u0131\u015f veb-s\u0259hif\u0259nin tam n\u00fcsx\u0259si saxlan\u0131l\u0131r ki, sonrak\u0131 sor\u011fularda m\u0259zmun yaradan b\u00fct\u00fcn prosesl\u0259ri yenid\u0259n icra etm\u0259d\u0259n s\u0259hif\u0259 t\u0259qdim olunsun. Lakin bu \u00fcsul yaln\u0131z s\u0259hif\u0259 m\u0259zmunu ke\u015fl\u0259n\u0259 bildikd\u0259 v\u0259 ondak\u0131 d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r d\u00fczg\u00fcn idar\u0259 olunduqda uy\u011fundur.<\/li><li><h3>Fraqment ke\u015fl\u0259m\u0259si<\/h3>Bu \u00fcsulda b\u00fct\u00fcn s\u0259hif\u0259ni saxlamaq \u0259v\u0259zin\u0259, s\u0259hif\u0259nin m\u00fc\u0259yy\u0259n hiss\u0259l\u0259ri ayr\u0131-ayr\u0131l\u0131qda ke\u015fl\u0259nir. Bu yana\u015fma s\u0259hif\u0259d\u0259 h\u0259m statik, h\u0259m d\u0259 dinamik m\u0259zmun olduqda faydal\u0131d\u0131r. Saxlan\u0131la bil\u0259n hiss\u0259l\u0259ri ke\u015fl\u0259m\u0259kl\u0259 b\u00fct\u00fcn s\u0259hif\u0259ni vahid bir blok kimi ke\u015fl\u0259m\u0259d\u0259n s\u0259hif\u0259nin performans\u0131n\u0131 yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131rmaq m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/li><li><h3>Statik m\u0259zmunun ke\u015fl\u0259nm\u0259si<\/h3>Bu \u00fcsul qrafik t\u0259svirl\u0259r v\u0259 m\u0259tn fayllar\u0131 kimi nadir hallarda d\u0259yi\u015f\u0259n m\u0259zmunu saxlamaq \u00fc\u00e7\u00fcn istifad\u0259 olunur. Bel\u0259 m\u0259zmun ad\u0259t\u0259n tez-tez yenil\u0259nm\u0259 t\u0259l\u0259b etm\u0259diyi \u00fc\u00e7\u00fcn onun n\u00fcsx\u0259sini ke\u015fd\u0259 saxlamaq \u0259sas server\u0259 g\u00f6nd\u0259ril\u0259n sor\u011fular\u0131n say\u0131n\u0131 v\u0259 s\u0259hif\u0259nin y\u00fckl\u0259nm\u0259 m\u00fcdd\u0259tini azalda bil\u0259r.<\/li><li><h3>Dinamik m\u0259zmunun ke\u015fl\u0259nm\u0259si<\/h3>Bu \u00fcsulda tez-tez d\u0259yi\u015f\u0259 bil\u0259n v\u0259 ya istifad\u0259\u00e7i m\u0259lumatlar\u0131 v\u0259 \u015f\u0259rtl\u0259r \u0259sas\u0131nda yarad\u0131lan m\u0259zmun ke\u015fl\u0259nir. Dinamik m\u0259zmun f\u0259rdil\u0259\u015fdirilmi\u015f ola bil\u0259c\u0259yi \u00fc\u00e7\u00fcn ke\u015fin etibarl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 idar\u0259 etm\u0259k v\u0259 onun n\u0259 vaxt yenil\u0259nm\u0259li oldu\u011funu m\u00fc\u0259yy\u0259n etm\u0259k x\u00fcsusil\u0259 vacibdir. IBM WebSphere Application Server-d\u0259ki DynaCache dinamik m\u0259zmunun ke\u015fl\u0259nm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259ll n\u00fcmun\u0259sidir.<\/li><\/ul>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-e10552c elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"e10552c\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"708\" src=\"https:\/\/potenting.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/Types-of-Caching.webp\" class=\"attachment-large size-large wp-image-3497\" alt=\"Types of Caching\" srcset=\"https:\/\/potenting.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/Types-of-Caching.webp 800w, https:\/\/potenting.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/Types-of-Caching-300x266.webp 300w, https:\/\/potenting.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/Types-of-Caching-768x680.webp 768w\" sizes=\"(max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-137bc46 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"137bc46\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-5777338 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"5777338\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h2>N\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn ke\u015fl\u0259m\u0259d\u0259n istifad\u0259 etm\u0259lisiniz?<\/h2><p>Yuxar\u0131da qeyd edildiyi kimi, ke\u015fl\u0259m\u0259d\u0259n istifad\u0259nin s\u0259b\u0259bl\u0259rind\u0259n biri tez-tez istifad\u0259 olunan veril\u0259nl\u0259r\u0259 giri\u015f s\u00fcr\u0259tini art\u0131rmaqd\u0131r. Bundan \u0259lav\u0259, ke\u015fl\u0259m\u0259 serverd\u0259ki emal y\u00fck\u00fcn\u00fc azald\u0131r. B\u0259s n\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn?<\/p><p>Sistem m\u00fc\u0259yy\u0259n bir veril\u0259n\u0259 tez-tez ehtiyac duyduqda v\u0259 onu yadda\u015f qur\u011fusundan \u0259ld\u0259 etm\u0259li olduqda, bu, t\u0259kc\u0259 daha \u00e7ox vaxt aparm\u0131r, h\u0259m d\u0259 CPU v\u0259 dig\u0259r sistem resurslar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n \u0259lav\u0259 emal t\u0259l\u0259b edir. Lakin bu veril\u0259nl\u0259r ke\u015fd\u0259 m\u00f6vcud olarsa, sistem yadda\u015f qur\u011fusuna yenid\u0259n m\u00fcraci\u0259t etm\u0259d\u0259n ke\u015f\u0259 daxil olub veril\u0259nl\u0259ri \u0259ld\u0259 ed\u0259 bil\u0259r.<\/p><p>Ke\u015fl\u0259m\u0259nin dig\u0259r \u00fcst\u00fcnl\u00fckl\u0259ri d\u0259 var v\u0259 onlar\u0131 n\u00fcmun\u0259 il\u0259 ba\u015fa d\u00fc\u015fm\u0259k daha asand\u0131r. F\u0259rz ed\u0259k ki, saxlan\u0131lmal\u0131 olan 10 GB veril\u0259niniz var. Prosessor yadda\u015f sistemind\u0259n qat-qat s\u00fcr\u0259tli oldu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn yadda\u015f sistemi bu veril\u0259nl\u0259ri eyni s\u00fcr\u0259tl\u0259 yaza bilm\u0259y\u0259 bil\u0259r. M\u0259hz burada ke\u015fl\u0259m\u0259 k\u00f6m\u0259y\u0259 g\u0259lir. Prosessor veril\u0259nl\u0259ri ke\u015f\u0259 g\u00f6nd\u0259rir, ke\u015f is\u0259 onlar\u0131 yadda\u015f sistemin\u0259 uy\u011fun s\u00fcr\u0259tl\u0259 \u00f6t\u00fcr\u00fcr. Bu, prosessora laz\u0131ms\u0131z gecikm\u0259l\u0259r olmadan i\u015fini davam etdirm\u0259y\u0259 imkan verir v\u0259 eyni zamanda veril\u0259nl\u0259rin d\u00fczg\u00fcn saxlan\u0131lmas\u0131n\u0131 t\u0259min edir.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1196b3f e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"1196b3f\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-730d422 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"730d422\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h2>Hostinq sayt\u0131n performans\u0131na nec\u0259 t\u0259sir edir?<\/h2><p>Ke\u015fl\u0259m\u0259 sayt\u0131n performans\u0131n\u0131 \u0259h\u0259miyy\u0259tli d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131ra bil\u0259r, lakin sayt\u0131n n\u0259 q\u0259d\u0259r tez y\u00fckl\u0259nm\u0259sini m\u00fc\u0259yy\u0259n ed\u0259n yegan\u0259 amil deyil. Hostinq infrastrukturu da m\u00fch\u00fcm rol oynay\u0131r. CPU, RAM, yadda\u015f\u0131n s\u00fcr\u0259ti v\u0259 \u015f\u0259b\u0259k\u0259 performans\u0131 kimi server resurslar\u0131, x\u00fcsusil\u0259 sayt y\u00fcks\u0259k trafikl\u0259 \u00fczl\u0259\u015fdikd\u0259, sor\u011fular\u0131n n\u0259 q\u0259d\u0259r tez emal olunmas\u0131na t\u0259sir ed\u0259 bil\u0259r.<\/p><p>Effektiv ke\u015fl\u0259m\u0259 strategiyas\u0131 olsa bel\u0259, hostinq m\u00fchiti sayt\u0131n i\u015f y\u00fck\u00fcn\u00fcn \u00f6hd\u0259sind\u0259n s\u0259m\u0259r\u0259li \u015f\u0259kild\u0259 g\u0259l\u0259 bilmirs\u0259, sayt\u0131n performans\u0131 z\u0259if qala bil\u0259r. Kifay\u0259t q\u0259d\u0259r resursa v\u0259 etibarl\u0131 performansa malik hostinq xidm\u0259ti se\u00e7m\u0259k serverin cavab m\u00fcdd\u0259tini azaltma\u011fa v\u0259 istifad\u0259\u00e7i t\u0259cr\u00fcb\u0259sini yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131rma\u011fa k\u00f6m\u0259k ed\u0259 bil\u0259r. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 sayt\u0131n\u0131z\u0131n s\u00fcr\u0259tini v\u0259 performans\u0131n\u0131 art\u0131rmaq ist\u0259yirsinizs\u0259, optimalla\u015fd\u0131rma \u00fcsullar\u0131n\u0131 t\u0259tbiq etm\u0259kl\u0259 yana\u015f\u0131, sayt\u0131n\u0131z\u0131n ehtiyaclar\u0131na cavab ver\u0259n <a href=\"\/az\/webhosting\/\">veb-hostinq<\/a> planlar\u0131n\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259n ke\u00e7irm\u0259k t\u0259sirli add\u0131m ola bil\u0259r.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-7570a06 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"7570a06\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-b3af328 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"b3af328\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h2>Ke\u015fl\u0259m\u0259 nec\u0259 i\u015fl\u0259yir?<\/h2><p>Ke\u015fl\u0259m\u0259nin m\u00fcxt\u0259lif n\u00f6vl\u0259ri var v\u0259 o, bir saxlama formas\u0131d\u0131r. Veril\u0259n sor\u011fuland\u0131qda, s\u0259rt diskd\u0259n \u0259ld\u0259 edilm\u0259zd\u0259n \u0259vv\u0259l ke\u015f yoxlan\u0131l\u0131r. Lakin ke\u015f yadda\u015f\u0131n tutumu m\u0259hdud oldu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn b\u00fct\u00fcn sistem veril\u0259nl\u0259rini orada saxlamaq m\u00fcmk\u00fcn deyil. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 sistem hans\u0131 veril\u0259nl\u0259rin ke\u015fd\u0259 saxlan\u0131lmal\u0131 oldu\u011funu m\u00fc\u0259yy\u0259n etm\u0259lidir.<\/p><p>Dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n, ke\u015f dolu olduqda v\u0259 tez-tez m\u00fcraci\u0259t olunan yeni veril\u0259nl\u0259r \u0259lav\u0259 edilm\u0259li olduqda, sistem m\u00f6vcud veril\u0259nl\u0259rd\u0259n hans\u0131n\u0131n silin\u0259c\u0259yin\u0259 q\u0259rar verm\u0259lidir. Bu m\u0259qs\u0259dl\u0259 m\u00fcxt\u0259lif alqoritml\u0259r m\u00f6vcuddur v\u0259 onlar hans\u0131 veril\u0259nl\u0259rin yenid\u0259n istifad\u0259 olunma ehtimal\u0131n\u0131n \u0259n az oldu\u011funu qiym\u0259tl\u0259ndirir.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-4ee719d e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"4ee719d\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-51b9e52 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"51b9e52\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h2>Cache miss n\u0259dir?<\/h2><p>T\u0259tbiq m\u00fcxt\u0259lif n\u00f6v veril\u0259nl\u0259r sor\u011fulad\u0131qda, sor\u011fular ke\u015f\u0259 g\u00f6nd\u0259rilir. Sor\u011fulanan veril\u0259nl\u0259r ke\u015fd\u0259 m\u00f6vcud deyils\u0259, ke\u015f u\u011fursuzluqlar\u0131n\u0131n (cache miss) say\u0131 art\u0131r. Bu o dem\u0259kdir ki, sistem d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 ke\u015f\u0259 m\u00fcraci\u0259t edib, lakin laz\u0131mi veril\u0259nl\u0259r orada olmad\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn onlar\u0131 yadda\u015f qur\u011fusundan \u0259ld\u0259 etm\u0259li olub.<\/p><p>Bu, sistemin performans\u0131n\u0131 azald\u0131r. Bu problemi h\u0259ll etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn ke\u015fin tutumunu art\u0131rmaq olar.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-82c6df1 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"82c6df1\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-cafb898 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"cafb898\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h2>RAID kontroller n\u0259dir?<\/h2><p>RAID kontroller serverl\u0259rd\u0259 ke\u015fl\u0259m\u0259 v\u0259 yadda\u015f performans\u0131n\u0131 yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn x\u00fcsusi olaraq haz\u0131rlanm\u0131\u015f aparat komponentidir. Flash yadda\u015f\u0131n k\u00f6m\u0259yi il\u0259 onun ke\u015fi \u0259lav\u0259 saxlama tutumu t\u0259min edir v\u0259 serverin performans\u0131n\u0131 \u0259h\u0259miyy\u0259tli d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 art\u0131r\u0131r.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-ef3e64c e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"ef3e64c\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-740b1f3 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"740b1f3\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h2>Ke\u015fl\u0259m\u0259nin \u00e7\u0259tinlikl\u0259ri<\/h2><ul><li>Lokal ke\u015f: Eyni veril\u0259nl\u0259rin m\u00fcxt\u0259lif versiyalar\u0131n\u0131n bir ne\u00e7\u0259 sistemd\u0259 saxlan\u0131lmas\u0131 veril\u0259nl\u0259rin uy\u011funsuzlu\u011funa s\u0259b\u0259b ola v\u0259 ke\u015fl\u0259m\u0259nin s\u0259m\u0259r\u0259liliyini azalda bil\u0259r.<\/li><li>Ke\u015f koherentliyi problemi: Veril\u0259nl\u0259r bir ke\u015fd\u0259 d\u0259yi\u015fdikd\u0259, h\u0259min veril\u0259nl\u0259rin dig\u0259r ke\u015fl\u0259rd\u0259ki uy\u011fun n\u00fcsx\u0259l\u0259rini sinxron saxlamaq \u00e7\u0259tinl\u0259\u015fir.<\/li><li>Ke\u015fin yan ke\u00e7ilm\u0259si (Cache Penetration): Bu, sor\u011fulanan veril\u0259nl\u0259r n\u0259 ke\u015fd\u0259, n\u0259 d\u0259 \u0259sas veril\u0259nl\u0259r bazas\u0131nda m\u00f6vcud olmad\u0131qda ba\u015f verir. Bloom filtrind\u0259n istifad\u0259 bu problemi azaltma\u011fa k\u00f6m\u0259k ed\u0259 bil\u0259r.<\/li><li>Ke\u015f u\u00e7qunu (Cache Avalanche): Ke\u015fin s\u0131radan \u00e7\u0131xmas\u0131 v\u0259 ya \u00e7oxlu sayda ke\u015fl\u0259nmi\u015f elementin eyni vaxtda vaxt\u0131n\u0131n bitm\u0259si veril\u0259nl\u0259r bazas\u0131na k\u00fctl\u0259vi sor\u011fu ax\u0131n\u0131 g\u00f6nd\u0259r\u0259r\u0259k nasazl\u0131qlara s\u0259b\u0259b ola bil\u0259r. Ke\u015f klasterind\u0259n v\u0259 Hystrix kimi al\u0259tl\u0259rd\u0259n istifad\u0259 bu problemi y\u00fcng\u00fcll\u0259\u015fdirm\u0259y\u0259 k\u00f6m\u0259k ed\u0259 bil\u0259r.<\/li><\/ul>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-b3cff08 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"b3cff08\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-e55c7cb elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"e55c7cb\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h2>N\u0259tic\u0259<\/h2><p>Ke\u015fl\u0259m\u0259 sistemin performans\u0131n\u0131 yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131rmaq, veril\u0259nl\u0259r\u0259 giri\u015f m\u00fcdd\u0259tini azaltmaq v\u0259 serverl\u0259rd\u0259ki emal y\u00fck\u00fcn\u00fc a\u015fa\u011f\u0131 salmaq \u00fc\u00e7\u00fcn effektiv \u00fcsuldur. Sistem t\u0259l\u0259bl\u0259rind\u0259n as\u0131l\u0131 olaraq, tez-tez m\u00fcraci\u0259t olunan veril\u0259nl\u0259ri saxlamaq v\u0259 onlar\u0131 daha tez t\u0259qdim etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fcxt\u0259lif ke\u015fl\u0259m\u0259 \u00fcsullar\u0131ndan istifad\u0259 etm\u0259k olar. Lakin performans\u0131 qorumaq v\u0259 cache miss, ke\u015f koherentliyi probleml\u0259ri v\u0259 ke\u015f u\u00e7qunu kimi probleml\u0259rin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn d\u00fczg\u00fcn ke\u015fl\u0259m\u0259 strategiyas\u0131n\u0131 se\u00e7m\u0259k v\u0259 ke\u015fl\u0259nmi\u015f veril\u0259nl\u0259ri laz\u0131mi qaydada idar\u0259 etm\u0259k vacibdir. Ke\u015fl\u0259m\u0259nin nec\u0259 i\u015fl\u0259diyini, onun m\u00fcxt\u0259lif n\u00f6vl\u0259rini v\u0259 m\u00fcmk\u00fcn \u00e7\u0259tinlikl\u0259rini ba\u015fa d\u00fc\u015fm\u0259k sisteml\u0259ri layih\u0259l\u0259ndir\u0259rk\u0259n v\u0259 optimalla\u015fd\u0131rark\u0259n daha d\u00fczg\u00fcn q\u0259rarlar q\u0259bul etm\u0259y\u0259 k\u00f6m\u0259k edir.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-56aa431 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"56aa431\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-4cd24fe e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"4cd24fe\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3c9b0eb elementor-view-default elementor-widget elementor-widget-icon\" data-id=\"3c9b0eb\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"icon.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-icon-wrapper\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-icon\">\n\t\t\t<svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-far-question-circle\" viewBox=\"0 0 512 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M256 8C119.043 8 8 119.083 8 256c0 136.997 111.043 248 248 248s248-111.003 248-248C504 119.083 392.957 8 256 8zm0 448c-110.532 0-200-89.431-200-200 0-110.495 89.472-200 200-200 110.491 0 200 89.471 200 200 0 110.53-89.431 200-200 200zm107.244-255.2c0 67.052-72.421 68.084-72.421 92.863V300c0 6.627-5.373 12-12 12h-45.647c-6.627 0-12-5.373-12-12v-8.659c0-35.745 27.1-50.034 47.579-61.516 17.561-9.845 28.324-16.541 28.324-29.579 0-17.246-21.999-28.693-39.784-28.693-23.189 0-33.894 10.977-48.942 29.969-4.057 5.12-11.46 6.071-16.666 2.124l-27.824-21.098c-5.107-3.872-6.251-11.066-2.644-16.363C184.846 131.491 214.94 112 261.794 112c49.071 0 101.45 38.304 101.45 88.8zM298 368c0 23.159-18.841 42-42 42s-42-18.841-42-42 18.841-42 42-42 42 18.841 42 42z\"><\/path><\/svg>\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-fee56b6 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"fee56b6\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6b539ae elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"6b539ae\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h2>Tez-tez veril\u0259n suallar<\/h2>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1cbe91b elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"1cbe91b\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h3>1. Ke\u015fd\u0259n \u00e7\u0131xarma alqoritml\u0259ri nec\u0259 i\u015fl\u0259yir?<\/h3><p style=\"padding-left: 40px;\">Ke\u015fd\u0259n \u00e7\u0131xarma alqoritml\u0259ri ke\u015f tutumunun h\u0259ddin\u0259 \u00e7atd\u0131qda hans\u0131 veril\u0259nl\u0259rin silinm\u0259li oldu\u011funu m\u00fc\u0259yy\u0259n edir. LRU (Least Recently Used \u2013 \u0259n uzun m\u00fcdd\u0259t istifad\u0259 olunmayan) v\u0259 LFU (Least Frequently Used \u2013 \u0259n az istifad\u0259 olunan) kimi alqoritml\u0259r veril\u0259nl\u0259ri onlara n\u0259 q\u0259d\u0259r yax\u0131n vaxtda v\u0259 ya n\u0259 q\u0259d\u0259r tez-tez m\u00fcraci\u0259t olunmas\u0131na \u0259sas\u0259n se\u00e7ir.<\/p><p style=\"padding-left: 40px;\">H\u0259r iki \u00fcsuldan istifad\u0259 dedicated serverin t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyini v\u0259 xidm\u0259tin \u0259l\u00e7atanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 art\u0131r\u0131r.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-37e992e elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"37e992e\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<h3>2. Ke\u015f koherentliyi n\u0259dir v\u0259 n\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn vacibdir?<\/h3><p style=\"padding-left: 40px;\">Ke\u015f koherentliyi d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r ba\u015f verdikd\u0259 eyni veril\u0259nl\u0259rin ke\u015fd\u0259ki bir ne\u00e7\u0259 n\u00fcsx\u0259sinin uy\u011fun qalmas\u0131n\u0131 t\u0259min edir. Bu, x\u00fcsusil\u0259 bir ne\u00e7\u0259 ke\u015fin eyni veril\u0259nl\u0259rin n\u00fcsx\u0259l\u0259rini saxlaya bildiyi paylanm\u0131\u015f sisteml\u0259rd\u0259 v\u0259 \u00e7oxprosessorlu m\u00fchitl\u0259rd\u0259 vacibdir.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u0259s\u0259vv\u00fcr edin ki, h\u0259r d\u0259f\u0259 bir sayta daxil oldu\u011funuzda o, \u015f\u0259kill\u0259ri y\u00fckl\u0259m\u0259k, s\u0259hif\u0259l\u0259ri g\u00f6st\u0259rm\u0259k v\u0259 ya m\u0259lumat\u0131 \u0259ld\u0259 etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn b\u00fct\u00fcn veril\u0259nl\u0259ri s\u0131f\u0131rdan emal etm\u0259li olur. Bu, t\u0259kc\u0259 cavab m\u00fcdd\u0259tini art\u0131rm\u0131r, h\u0259m d\u0259 server\u0259 v\u0259 sistem resurslar\u0131na \u0259lav\u0259 y\u00fck d\u00fc\u015f\u00fcr. M\u0259hz burada ke\u015fl\u0259m\u0259 k\u00f6m\u0259y\u0259 g\u0259lir. Tez-tez m\u00fcraci\u0259t olunan veril\u0259nl\u0259ri daha s\u00fcr\u0259tli yadda\u015fda saxlamaqla ke\u015fl\u0259m\u0259 veril\u0259nl\u0259r\u0259 [\u2026]<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":3490,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-3617","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.8 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Ke\u015fl\u0259m\u0259 n\u0259dir v\u0259 sayt s\u00fcr\u0259tin\u0259 nec\u0259 t\u0259sir edir?<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Ke\u015fl\u0259m\u0259nin n\u0259 oldu\u011funu, nec\u0259 i\u015fl\u0259diyini, \u0259sas n\u00f6vl\u0259rini, \u00fcst\u00fcnl\u00fckl\u0259rini, \u00e7\u0259tinlikl\u0259rini v\u0259 sayt s\u00fcr\u0259ti il\u0259 server performans\u0131n\u0131 nec\u0259 art\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6yr\u0259nin.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/potenting.com\/az\/blog\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"az_AZ\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Ke\u015fl\u0259m\u0259 n\u0259dir v\u0259 sayt s\u00fcr\u0259tin\u0259 nec\u0259 t\u0259sir edir?\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Ke\u015fl\u0259m\u0259nin n\u0259 oldu\u011funu, nec\u0259 i\u015fl\u0259diyini, \u0259sas n\u00f6vl\u0259rini, \u00fcst\u00fcnl\u00fckl\u0259rini, \u00e7\u0259tinlikl\u0259rini v\u0259 sayt s\u00fcr\u0259ti il\u0259 server performans\u0131n\u0131 nec\u0259 art\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6yr\u0259nin.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/potenting.com\/az\/blog\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Potenting Blog\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2026-10-27T09:30:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-10-27T09:53:39+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/potenting.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/Dedicated-Server-Security-2.webp\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"966\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"665\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/webp\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Nina Ash\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Nina Ash\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"11 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/az\\\/blog\\\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/az\\\/blog\\\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Nina Ash\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/blog\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/743a7b4616c4d55a0ed17f5ac379fcdb\"},\"headline\":\"Ke\u015fl\u0259m\u0259 n\u0259dir? Nec\u0259 i\u015fl\u0259yir v\u0259 niy\u0259 vacibdir?\",\"datePublished\":\"2026-10-27T09:30:00+00:00\",\"dateModified\":\"2026-10-27T09:53:39+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/az\\\/blog\\\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\\\/\"},\"wordCount\":2232,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/blog\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/az\\\/blog\\\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/10\\\/Dedicated-Server-Security-2.webp\",\"articleSection\":[\"Kateqoriyas\u0131z\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/az\\\/blog\\\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/az\\\/blog\\\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/az\\\/blog\\\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\\\/\",\"name\":\"Ke\u015fl\u0259m\u0259 n\u0259dir v\u0259 sayt s\u00fcr\u0259tin\u0259 nec\u0259 t\u0259sir edir?\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/blog\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/az\\\/blog\\\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/az\\\/blog\\\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/10\\\/Dedicated-Server-Security-2.webp\",\"datePublished\":\"2026-10-27T09:30:00+00:00\",\"dateModified\":\"2026-10-27T09:53:39+00:00\",\"description\":\"Ke\u015fl\u0259m\u0259nin n\u0259 oldu\u011funu, nec\u0259 i\u015fl\u0259diyini, \u0259sas n\u00f6vl\u0259rini, \u00fcst\u00fcnl\u00fckl\u0259rini, \u00e7\u0259tinlikl\u0259rini v\u0259 sayt s\u00fcr\u0259ti il\u0259 server performans\u0131n\u0131 nec\u0259 art\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6yr\u0259nin.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/az\\\/blog\\\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/az\\\/blog\\\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/az\\\/blog\\\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/10\\\/Dedicated-Server-Security-2.webp\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/10\\\/Dedicated-Server-Security-2.webp\",\"width\":966,\"height\":665,\"caption\":\"Dedicated Server Security\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/az\\\/blog\\\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/blog\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Ke\u015fl\u0259m\u0259 n\u0259dir? Nec\u0259 i\u015fl\u0259yir v\u0259 niy\u0259 vacibdir?\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/blog\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/blog\\\/\",\"name\":\"Potenting\",\"description\":\"\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/blog\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/blog\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/blog\\\/#organization\",\"name\":\"Potenting\",\"url\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/blog\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/blog\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/04\\\/logo-header.webp\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/04\\\/logo-header.webp\",\"width\":253,\"height\":80,\"caption\":\"Potenting\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/blog\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/blog\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/743a7b4616c4d55a0ed17f5ac379fcdb\",\"name\":\"Nina Ash\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/5fea1148f7d2d30a30372f33e6bbcc1c6a9fb0aab4deee4f3d5be593e40a5770?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/5fea1148f7d2d30a30372f33e6bbcc1c6a9fb0aab4deee4f3d5be593e40a5770?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/5fea1148f7d2d30a30372f33e6bbcc1c6a9fb0aab4deee4f3d5be593e40a5770?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Nina Ash\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/potenting.com\\\/blog\\\/author\\\/n-ash\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Ke\u015fl\u0259m\u0259 n\u0259dir v\u0259 sayt s\u00fcr\u0259tin\u0259 nec\u0259 t\u0259sir edir?","description":"Ke\u015fl\u0259m\u0259nin n\u0259 oldu\u011funu, nec\u0259 i\u015fl\u0259diyini, \u0259sas n\u00f6vl\u0259rini, \u00fcst\u00fcnl\u00fckl\u0259rini, \u00e7\u0259tinlikl\u0259rini v\u0259 sayt s\u00fcr\u0259ti il\u0259 server performans\u0131n\u0131 nec\u0259 art\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6yr\u0259nin.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/potenting.com\/az\/blog\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\/","og_locale":"az_AZ","og_type":"article","og_title":"Ke\u015fl\u0259m\u0259 n\u0259dir v\u0259 sayt s\u00fcr\u0259tin\u0259 nec\u0259 t\u0259sir edir?","og_description":"Ke\u015fl\u0259m\u0259nin n\u0259 oldu\u011funu, nec\u0259 i\u015fl\u0259diyini, \u0259sas n\u00f6vl\u0259rini, \u00fcst\u00fcnl\u00fckl\u0259rini, \u00e7\u0259tinlikl\u0259rini v\u0259 sayt s\u00fcr\u0259ti il\u0259 server performans\u0131n\u0131 nec\u0259 art\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6yr\u0259nin.","og_url":"https:\/\/potenting.com\/az\/blog\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\/","og_site_name":"Potenting Blog","article_published_time":"2026-10-27T09:30:00+00:00","article_modified_time":"2026-10-27T09:53:39+00:00","og_image":[{"width":966,"height":665,"url":"https:\/\/potenting.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/Dedicated-Server-Security-2.webp","type":"image\/webp"}],"author":"Nina Ash","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"Nina Ash","Est. reading time":"11 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/potenting.com\/az\/blog\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/potenting.com\/az\/blog\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\/"},"author":{"name":"Nina Ash","@id":"https:\/\/potenting.com\/blog\/#\/schema\/person\/743a7b4616c4d55a0ed17f5ac379fcdb"},"headline":"Ke\u015fl\u0259m\u0259 n\u0259dir? Nec\u0259 i\u015fl\u0259yir v\u0259 niy\u0259 vacibdir?","datePublished":"2026-10-27T09:30:00+00:00","dateModified":"2026-10-27T09:53:39+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/potenting.com\/az\/blog\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\/"},"wordCount":2232,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/potenting.com\/blog\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/potenting.com\/az\/blog\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/potenting.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/Dedicated-Server-Security-2.webp","articleSection":["Kateqoriyas\u0131z"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/potenting.com\/az\/blog\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/potenting.com\/az\/blog\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\/","url":"https:\/\/potenting.com\/az\/blog\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\/","name":"Ke\u015fl\u0259m\u0259 n\u0259dir v\u0259 sayt s\u00fcr\u0259tin\u0259 nec\u0259 t\u0259sir edir?","isPartOf":{"@id":"https:\/\/potenting.com\/blog\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/potenting.com\/az\/blog\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/potenting.com\/az\/blog\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/potenting.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/Dedicated-Server-Security-2.webp","datePublished":"2026-10-27T09:30:00+00:00","dateModified":"2026-10-27T09:53:39+00:00","description":"Ke\u015fl\u0259m\u0259nin n\u0259 oldu\u011funu, nec\u0259 i\u015fl\u0259diyini, \u0259sas n\u00f6vl\u0259rini, \u00fcst\u00fcnl\u00fckl\u0259rini, \u00e7\u0259tinlikl\u0259rini v\u0259 sayt s\u00fcr\u0259ti il\u0259 server performans\u0131n\u0131 nec\u0259 art\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6yr\u0259nin.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/potenting.com\/az\/blog\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/potenting.com\/az\/blog\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/potenting.com\/az\/blog\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\/#primaryimage","url":"https:\/\/potenting.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/Dedicated-Server-Security-2.webp","contentUrl":"https:\/\/potenting.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/Dedicated-Server-Security-2.webp","width":966,"height":665,"caption":"Dedicated Server Security"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/potenting.com\/az\/blog\/what-is-caching-how-it-works-and-why-it-matters\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/potenting.com\/blog\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Ke\u015fl\u0259m\u0259 n\u0259dir? Nec\u0259 i\u015fl\u0259yir v\u0259 niy\u0259 vacibdir?"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/potenting.com\/blog\/#website","url":"https:\/\/potenting.com\/blog\/","name":"Potenting","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/potenting.com\/blog\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/potenting.com\/blog\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/potenting.com\/blog\/#organization","name":"Potenting","url":"https:\/\/potenting.com\/blog\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/potenting.com\/blog\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/potenting.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/logo-header.webp","contentUrl":"https:\/\/potenting.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2026\/04\/logo-header.webp","width":253,"height":80,"caption":"Potenting"},"image":{"@id":"https:\/\/potenting.com\/blog\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/potenting.com\/blog\/#\/schema\/person\/743a7b4616c4d55a0ed17f5ac379fcdb","name":"Nina Ash","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/5fea1148f7d2d30a30372f33e6bbcc1c6a9fb0aab4deee4f3d5be593e40a5770?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/5fea1148f7d2d30a30372f33e6bbcc1c6a9fb0aab4deee4f3d5be593e40a5770?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/5fea1148f7d2d30a30372f33e6bbcc1c6a9fb0aab4deee4f3d5be593e40a5770?s=96&d=mm&r=g","caption":"Nina Ash"},"url":"https:\/\/potenting.com\/blog\/author\/n-ash\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/potenting.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3617","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/potenting.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/potenting.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/potenting.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/potenting.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3617"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/potenting.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3617\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3618,"href":"https:\/\/potenting.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3617\/revisions\/3618"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/potenting.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3490"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/potenting.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3617"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/potenting.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3617"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/potenting.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3617"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}